تأخیر در تحویل خودرو؛ خریداران از چه مسیری شکایت کنند؟
سردرگمی خریداران در پی تأخیر طولانی خودروسازان
در حالی که بسیاری از خریداران خودروهای داخلی و مونتاژی از ابتدای سال، مبلغ خودروهای خود را به‌صورت کامل پرداخت کرده‌اند، اما هنوز پس از گذشت ماه‌ها خبری از تحویل خودرو نیست. این تأخیرهای گاه بیش از شش‌ماهه، بدون اطلاع‌رسانی شفاف یا عذرخواهی رسمی از سوی خودروسازان، نارضایتی گسترده‌ای در میان مشتریان ایجاد کرده است.
به گفته خریداران، شرکت‌های خودروسازی در بسیاری از موارد حتی وضعیت تولید یا زمان دقیق تحویل را مشخص نمی‌کنند و دریافت جریمه دیرکرد نیز نیازمند ثبت شکایت رسمی و پیگیری‌های طولانی در مراجع نظارتی است.
تأکید وزارت صمت بر تخلف خودروسازان در صورت تأخیر
محمدصادق مفتح، قائم‌مقام وزیر صنعت، معدن و تجارت در امور بازرگانی، تأخیر در تحویل خودروهای ثبت‌نامی را تخلف دانسته و تأکید کرده است: «وقتی خودروسازان خودرو را در تاریخ تعهدشده به مشتری تحویل ندهند، مرتکب تخلف شده‌اند و باید پاسخگو باشند.»
او با اشاره به دو مسیر پیش‌روی خریداران، اعلام کرد که در وهله نخست، مشتریان می‌توانند با خودروسازان وارد تفاهم شوند و در ازای تأخیر، خسارت دیرکرد دریافت کنند. در غیر این صورت، راه دوم ارجاع شکایت به سازمان حمایت از حقوق مصرف‌کننده و تولیدکننده است.
مسیر قانونی برای ثبت شکایت خریداران
بر اساس اعلام وزارت صمت، خریدارانی که خودروهای ثبت‌نامی خود را در موعد مقرر دریافت نکرده‌اند، می‌توانند با ارائه مدارک مربوط به قرارداد و پرداخت وجه، شکایت خود را از طریق سامانه سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان ثبت کنند. این سازمان موظف است تخلفات احتمالی خودروسازان را بررسی و در صورت احراز، جریمه تأخیر یا الزام به تحویل فوری خودرو را اعمال کند.
مفتح تأکید کرده است: «سازمان حمایت، مرجع رسمی بررسی اختلافات میان خریداران و شرکت‌های خودروساز است و تمامی شکایات در چارچوب قانون، قابل پیگیری خواهد بود.»
الزام واردکنندگان به رعایت تعهدات
قائم‌مقام وزیر صمت همچنین یادآور شد که این موضوع تنها مختص خودروسازان داخلی نیست و شرکت‌های واردکننده خودرو نیز موظف‌اند خودروهای ثبت‌نام‌شده را در موعد مقرر تحویل دهند. در صورت تأخیر، همان مقررات مربوط به تأخیر خودروسازان داخلی برای آن‌ها نیز اعمال خواهد شد.
جمع‌بندی
تأخیرهای مکرر در تحویل خودروهای ثبت‌نامی، یکی از چالش‌های تکراری بازار خودرو ایران است که موجب بی‌اعتمادی مشتریان و تضعیف شفافیت در نظام عرضه خودرو شده است. وزارت صمت با تأکید بر تخلف‌بودن این رفتارها، دو مسیر رسمی برای پیگیری حقوق خریداران تعیین کرده است:
۱. تفاهم مستقیم با خودروساز و دریافت خسارت دیرکرد ۲. ثبت شکایت رسمی در سازمان حمایت از حقوق مصرف‌کننده و تولیدکننده
کارشناسان معتقدند در کنار این اقدامات، شفاف‌سازی روند تولید، اطلاع‌رسانی عمومی درباره وضعیت تحویل و اعمال جریمه‌های بازدارنده می‌تواند از تکرار چنین تأخیرهایی جلوگیری کرده و اعتماد مشتریان به بازار خودرو را بازگرداند.
